کلاهبرداری با نام ChatGPT چگونه رخ می‌دهد؟ رایج‌ترین شیوه، استفاده از شهرت یک سرویس معتبر برای فروش دارایی یا ارائه وعده جعلی است. استفاده از واژه‌هایی مثل ChatGPT، AI و هوش مصنوعی در نام یک توکن به‌معنی ارتباط آن با OpenAI نیست. نمونه قدیمی این سوءاستفاده، پروژه BlockGPT روی شبکه BNB Chain بود که در مه ۲۰۲۳ با گزارش‌های امنیتی درباره خروج نقدینگی و جابه‌جایی دارایی‌های پیش‌فروش خبرساز شد. این ماجرا یادآوری می‌کند که نام آشنا، تبلیغ در رسانه یا داشتن وب‌سایت حرفه‌ای، اعتبار یک توکن را ثابت نمی‌کند.

در پرونده BlockGPT چه اتفاقی افتاد؟

در ۳۰ مه ۲۰۲۳ (۹ خرداد ۱۴۰۲)، حساب‌های رصد امنیت بلاکچین PeckShield و CertiK نسبت به پروژه BlockGPT هشدار دادند. طبق بازنشر این گزارش‌ها، حدود ۸۱۶ BNB مرتبط با پیش‌فروش مطرح شد و نزدیک به ۸۰۰ BNB به سرویس Tornado Cash منتقل شده بود؛ ارزش تقریبی گزارش‌شده در آن زمان حدود ۲۵۶ هزار دلار بود. این عدد برآورد همان رویداد تاریخی است و نباید به‌عنوان خسارت تأییدشده همه سرمایه‌گذاران یا رقم روز بیان شود.

رسانه Cointelegraph هشدارهای منتشرشده از حساب‌های امنیتی را همراه با تاریخ و نشانی قرارداد مشکوک گزارش کرده است. در مقاله اولیه وال‌ول ادعاهای گسترده‌ای درباره نقش رسانه‌ها آمده بود که بدون اسناد روشن نباید به‌صورت قطعی تکرار شوند.

تصویرسازی مفهومی رصد انتقال دارایی در پرونده رمزارزی
این تصویر تراکنش واقعی BlockGPT را بازسازی نمی‌کند و فقط مفهوم ردیابی دارایی را نشان می‌دهد.

راگ‌پول (Rug Pull) چیست و چه فرقی با افت قیمت دارد؟

راگ‌پول به خروج فریبکارانه سرمایه یا نقدینگی توسط افراد دارای کنترل بر پروژه گفته می‌شود؛ مانند زمانی که گردانندگان پس از جمع‌آوری پول ناپدید می‌شوند یا نقدینگی استخر معاملاتی را خارج می‌کنند. هر سقوط قیمتی راگ‌پول نیست. برای تشخیص باید به مجوز قرارداد، جریان تراکنش‌ها، اختیارات تیم و شواهد انتقال وجوه توجه کرد.

کلاهبرداران چگونه از نام ChatGPT سوءاستفاده می‌کنند؟

شیوه‌ها می‌تواند شامل توکن با نام شبیه محصولات مشهور، وب‌سایت و حساب اجتماعی تقلبی، وعده سود به‌کمک ربات هوش مصنوعی، پیام خصوصی از طرف پشتیبانی جعلی یا درخواست اتصال کیف پول باشد. مجرم ممکن است برای واقعی نشان دادن پیشنهاد، از لوگو یا نقل‌قول ساختگی هم استفاده کند. بررسی اصالت نام شرکت، دامنه رسمی و قرارداد توکن از نخستین مراحل راستی‌آزمایی است.

نشانه‌های هشدار پروژه‌های ارز دیجیتال جعلی
وعده سود قطعی، لینک ناشناس و درخواست دسترسی کیف پول از زنگ خطرها هستند.

هفت علامت هشدار پیش از خرید توکن‌های AI

اگر پروژه‌ای سود تضمینی وعده می‌دهد، برای دریافت پاداش به واریز اولیه نیاز دارد، آدرس قرارداد معتبر ارائه نمی‌کند، اختیار برداشت یا فروش را محدود می‌کند، درباره تیم و نقدینگی شفاف نیست، روی فرصت چندساعته فشار می‌آورد یا به‌جای مستندات فنی صرفاً از نام برندهای مشهور استفاده می‌کند، باید ریسک آن را بسیار جدی گرفت. حساب‌های شبکه‌های اجتماعی را تنها از مسیرهای رسمی بررسی کنید؛ تیک تأیید یا تعداد دنبال‌کننده به‌تنهایی سند نیست.

اگر کیف پول را به سایت مشکوک متصل کرده‌ایم چه کنیم؟

به اتصال‌های فعال و مجوزهای خرج‌کردن توکن در کیف پول یا مرورگر معتبر شبکه نگاه کنید و در صورت مشاهده مجوز خطرناک، از مسیر رسمی آن را لغو کنید. اگر عبارت بازیابی افشا شده، فقط لغو مجوز کافی نیست؛ کلید افشاشده باید ناامن فرض شود. هیچ شخصی برای «بازیابی وجه» نباید عبارت بازیابی یا کلید خصوصی شما را دریافت کند.

آیا استفاده واقعی از ChatGPT در معامله‌گری تضمین سود می‌دهد؟

خیر. حتی یک ابزار تحلیل واقعی ممکن است داده ناقص، پاسخ نادرست یا پیشنهاد معاملاتی نامناسب ارائه کند. OpenAI نیز در گزارش‌های امنیتی خود از سوءاستفاده شبکه‌های کلاهبرداری از هوش مصنوعی برای جعل هویت و پیشنهاد سرمایه‌گذاری خبر داده است؛ این الگوها در هشدارهای نهادهای حمایت از مصرف‌کننده نیز مطرح شده‌اند.

جمع‌بندی

پرونده BlockGPT نمونه‌ای تاریخی از سوءاستفاده تبلیغاتی از محبوبیت هوش مصنوعی در رمزارزهاست. معیار تصمیم باید قرارداد قابل بررسی، سابقه تیم، امکان فروش، جریان وجوه و اعتبار منبع باشد؛ نه نام مشابه ChatGPT یا قول درآمد خودکار.

سؤالات متداول

آیا پروژه BlockGPT ارتباط رسمی با OpenAI داشت؟

صرف استفاده از نام ChatGPT یا GPT به‌معنای ارتباط با OpenAI نیست. برای تأیید همکاری یا پشتیبانی رسمی باید اطلاعیه و شواهد مستقیم از طرف سازمان ادعاشده وجود داشته باشد؛ نام پروژه به‌تنهایی سند محسوب نمی‌شود.

آیا داشتن قرارداد هوشمند، واقعی و امن بودن یک توکن را ثابت می‌کند؟

خیر. یک توکن مشکوک هم می‌تواند قرارداد و آدرس قابل مشاهده روی بلاکچین داشته باشد. اختیارات سازنده، امکان فروش، نقدینگی، کنترل قرارداد و سابقه تیم باید جداگانه بررسی شوند.

اگر فقط کیف پول را به سایت مشکوک وصل کرده باشیم، دارایی از دست می‌رود؟

اتصال ساده کیف پول لزوماً مجوز خرج‌کردن دارایی نمی‌دهد، اما امضا یا تأیید قرارداد خطرناک ممکن است چنین دسترسی‌ای ایجاد کند. تاریخچه تأییدها و مجوزهای فعال را بررسی کنید و اطلاعات بازیابی را هرگز افشا نکنید.

آیا می‌توان رمزارز ارسال‌شده به کلاهبردار را پس گرفت؟

بازگرداندن انتقال قطعی روی بسیاری از بلاکچین‌ها معمولاً دشوار و بدون تضمین است. سوابق تراکنش و مکاتبات را حفظ کنید، موضوع را به پلتفرم و مراجع مسئول گزارش دهید و به افراد مدعی بازیابی وجه در برابر پیش‌پرداخت اعتماد نکنید.